Halk kütüphanelerinin sayısının artırılması ve koşullarının iyileştirilmesi talebine ilişkin

T.B.M.M. CUMHURİYET HAIJ< PARTİSİ Grup Başkarri^ı CHP Tarth 18^Haziran2025 Sayı ; 11915 TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA 29 57 7 Aşağıdaki sorulanmm Anayasa’nın 98 inci ve TBMM İçtüzüğü’nün 96 ncı maddeleri gereğince Milli Eğitim Bakanı Yusuf TEKİN tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılanmla arz ederim. GüleanKIŞ ' Mersin Milletvekili 2024 yılı verilerine göre Türkiye’de yalnızca 1.301 halk kütüphanesi bulunmaktadır. Bu sayı, 973 ilçesi ve yaklaşık 87 milyon nüfusu bulunan bir ülke için son derece yetersizdir. Halk kütüphaneleri özellikle öğrenciler, dar gelirli ailelerin çocuklan ve sınavlara hazırlanan gençler için kamusal öğrenme alanı işlevi görmektedir. Ancak mevcut altyapı, bölgeler arası fırsat eşitliğini sağlamaktan uzaktır. Halk kütüphaneleri yalnızca kitap ödünç verilen yerler değil; öğrenciler, kadınlar, yaşlılar ve işsiz gençler için sessiz çalışma alanı, kültürel sosyalleşme ortamı ve dijital bilgiye erişim noktasıdır. Bu yönüyle toplumsal eşitsizlikleri telafi eden, eğitime destek sunan çok yönlü kamusal alanlardır. Karşılaştırmalı olarak değerlendirildiğinde: Almanya’da yaklaşık 7.500, Fransa’da yaklaşık 16.000, ABD’de 16.500’ün üzerinde halk kütüphanesi bulunmaktadır. Bu ülkelerde kütüphane başına düşen nüfus 4.000-20.000 arahğmdayken, Türkiye’de bu oran yaklaşık 65.000’dir. Bu tablo, halk kütüphanelerinin sayı ve erişilebilirlik açısından ciddi bir planlama açığı içinde olduğunu göstermektedir. Bu bağlamda; 1. Türkiye genelinde halk kütüphanesi bulunmayan ilçe sayısı kaçtır? Bu ilçeler hangileridir? 2. Halk kütüphanesi olmayan ilçelerde yaşayan 0-24 yaş arası çocuk ve genç nüfusun toplamı nedir? Bu nüfiisun eğitsel ve dijital kaynaklara erişimi nasıl sağlanmaktadır? 3. Halk kütüphanelerinin kullanım oram ve kayıtlı üye sayısı Türkiye genelinde ve bölgelere göre nasıldır? Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgeleri bu oranlarda Türkiye ortalamasının ne kadar gerisindedir? 4. Özellikle öğrenci nüfusu yoğım ve sosyoekonomik açıdan dezavantajlı bölgelerde; mobil kütüphane, dijital erişim noktası veya mahalle tipi mini kütüphane gibi alternatif modeller geliştirmeyi planlıyor musunuz? 5. 2024 yılı itibarıyla halk kütüphanelerinde bilgisayar, internet bağlantısı, dijital kitap ve veri tabanı erişimi olan birimlerin sayısı kaçtır? 6. Sessiz okuma salonlun, bireysel ya da grup çalışma odalan gibi sınavlara hazırlık için uygun fiziki donanıma sahip halk kütüphanelerinin sayısı kaçtır? 7. Bakanlığınızın, özellikle öğrenci yoğunluğu ve yoksulluk oranı yüksek bölgelerde halk kütüphanelerini aynı zamanda birer eğitim destek merkezi haline getirme yönünde bir planı var mıdır? 8. 2025 yılı Merkezi Yönetim Bütçesi’nde halk kütüphanelerine yönelik olarak aynlan toplam ödenek (personel, kaynak, teknik donanım, bina bakım-onanmı vb.) tutarı ne kadardır? 9. 2025-2030 döneminde her ilçeye en az bir tam donanımlı halk kütüphanesi kazandmlması yönünde bir hedef veya yatınm planı bulunmakta mıdır? 10. Halk kütüphanelerinden eğitim amaçlı faydalanan öğrenci ve genç sayısı düzenli olarak izlenmekte midir? Bu veriler kamuoyuyla paylaşılmakta mıdır?