Küçük esnaf ve işletmelerden talep edilen yüksek telif ücretlerine ilişkin

T.B.M.M. CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı T.nh 30 Haziran 2026 CHP sa„ : 19602 46311 TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞI’NA Aşağıdaki sorulanını Ticaret Bakanı Prof. Dr Sn: Ömer BOLAT tarafından Anayasa’nın 98. Ve TBMM İçtüzüğü’nün maddeleri gereğince yazılı olarak yamtlanmasım arz ederim.23/06/2026 Mers îlKtvekili Türkiye'nin dört bir yamnda faaliyet gösteren küçük işletmeler, esnaflar, kafeler, restoranlar, oteller, düğün salonları ve özellikle kıyı turizmi bölgelerinde hizmet veren işletmeler, artan maliyetler nedeniyle ayakta kalma mücadelesi vermektedir. Kira, personel giderleri, eneıji maliyetleri, vergiler ve SGK yükleri her geçen gün artarken, işletmelerin karşısına bir de yüksek telif ücretleri çıkmaktadır. Hiç kimse sanatçının, bestecinin, söz yazarımn ve eser sahibinin hakkına karşı değildir. Sanatçımn emeği korunmalıdır. Ancak bugün yaşanan sorun, telif hakkımn uygulamş biçimidir. Esnaf ve işletmeler MESAM, MSG, MÜYORBİR, MÜZİKBÎR ve benzeri kuruluşların her biri tarafmdan ayn ayn ödeme talep edilmesi, kurum tarafmdan ayrı ayrı ücret talepleriyle karşı karşıya kalmaktadır. İşletmelerden metrekare başına yıllık 6 bin TL'ye kadar telif ücreti talep edilmekte, bu rakam 100 metrekarelik bir işletmede yıllık 600 bin TL'ye kadar ulaşabilmektedir. Üstelik bu ücret tek bir kurum için değil, farklı meslek birlikleri ve kuruluşlar tarafmdan ayn ayrı talep edilebilmektedir. Bu durum küçük işletmeler için çok daha ağır ve sürdürülemez bir mali yük oluşturmaktadır. Zaten yüksek kira, personel maaşı, elektrik, doğalgaz, vergi ve diğer işletme giderleri altında ezilen esnaf; aym hizmet için birden fazla telif bedeli ödemek zorunda kalmaktadır. Küçük bir mahalle kafesi, aile işletmesi olan bir restoran veya sezonluk çalışan bir sahil işletmesi, bu yüklerin altında büyük işletmelerle aym şartlarda mücadele etmeye zorlanmaktadır. Bu mağduriyet özellikle kıyı turizmi bölgelerinde daha fazla hissedilmektedir. Sezonu birkaç ay süren işletmeler, yılın büyük bölümünde sınırlı gelir elde ederken yıllık telif ücretleriyle karşı karşıya kalmaktadır. Yaz sezonunda ayakta kalmaya çalışan küçük oteller, plaj işletmeleri, kafeler ve restoranlar, yüksek maliyetler nedeniyle zorlamrken birden fazla kurumun ayrı ayn talep ettiği telif bedelleri işletmelerin geleceğini tehdit etmektedir. Buradaki sorun sanatçı ile esnaf arasında değildir. Sorun, şeffaflığı ve denetimi yeterli olmayan sistemdedir. İşletmeler hangi eserin ne kadar kullamidığım, ödedikleri ücretlerin nasıl hesaplandığım ve hangi oranlarda dağıtıldığını net olarak bilmek istemektedir. Ne sanatçının emeği görmezden gelinsin, ne de küçük işletmeler ağır ve belirsiz yüklerin altmda ezilsin.  ^ o/i Bu bilgiler doğrultusunda: 1. Esnaf aynı müzik için neden birden fazla kuruma ayn ayn telif ödüyor? 2. Küçük işletmeler bu ağır telif yükünü nasıl taşıyacak? 3. 100 metrekarelik bir işletmeye 600 bin TL'ye ulaşan telif bedeli adil mi? 4. Mahalle esnafı ile büyük işletmeler neden aym yükle karşı karşıya? 5. Kıyı turizmindeki sezonluk işletmeler bu maliyetlerle nasıl ayakta kalacak? 6. Esnafm ödediği telif ücretlerini kim, nasıl denetliyor? 7. Şeffaf olmayan bu telif sistemi ne zaman değişecek? 8. Sanatçınm hakkı korunurken esnafm hakkı neden korunmuyor? 9. Bakanlık, esnafı koruyacak yeni hir düzenleme yapacak mı?