ÖZGÜN BELGE / 6 SAYFA
Yazılı Soru Önergesinin Metni
Kaynak belgenin yerel kopyası; SHA-256 ile doğrulanabilir.
Belgenin metnini oku
PDF’den çıkarılan metin. Satır düzeni özgün belgeyle farklılık gösterebilir; kontrol için PDF’yi açın.
iyi parti
GRUP BAŞKANLIĞI
Tarih : âomaoiL a
48040
PARTİ Sayı:
TÜRKİYE BÜYÜK MÎLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA
Aşağıdaki soralarımın Anayasa’nm 98'mci ve TBMM îçtüzüğü'nün 96'ncı maddeleri
gereğince, Milli Savunma Bakanı Sayın Yaşar Güler tarafmdan yazılı olarak yanıtlanmasını
arz ederim. 18.08.2026
A ' *■ % ' '
Turhan ÇÖMEZ
Balıkesir Milletvekili
İYİ Parti Grup Başkanvekili
18 Ağustos 2026 tarihinde Suriye'nin İdlib vilayetinin doğusunda bulunan Ebu ed-
Duhur (Abu al-Duhur) Askerî Hava Üssü'nün hava saldırılarıyla vurulduğu, saldırılarda
özellikle hava üssünün pistinin ve bazı tesislerinin hedef alındığı uluslararası basına
yansımıştır.
Saldmlarm hemen ardmdan ABD'nin Türkiye Büyükelçisi ve Suriye Özel Temsilcisi Tom
Barrack, söz konusu saldırılan açık biçimde “confîrmed Israeli airstrikes” (teyit edilmiş
İsrail hava saldırdarı) olarak nitelendirmiş; salduilann “bölgesel istikrara hizmet etmeyen
gereksiz bir tırmanış” olduğunu açıklamıştır.
Barrack aynca Ahmed eş-Şara yönetiminin İsrail'e karşı saldırgan bir tutum benimsemediğini,
vekil güçler kullanmadığını ve İsrail ile gerilimi azaltma iradesini defalarca ortaya koyduğunu
ifade etmiş; ABD'mn taraflar arasmdaki diplomatik görüşmelere ev sahipliği yapmayı
sürdüreceğini belirtmiştir.
Bu açıklamalar, saldırınm failinin ABD makamlarmca İsrail olarak teyit edildiğini göstermesi
bakımından dikkat çekicidir.
Olayı Türkiye açısından daha önemli hâle getiren husus ise saldırıdan hemen önce bir Türk
askerî heyetinin Ebu ed-Duhur Hava Üssü'nü ziyaret ettiği ve üssün pistinin
rehabilitasyonuna yönelik çalışmaları incelediği yönündeki haberlerdir.
Arap basınmda yer alan haberlerde Türk askerî heyetinin 17 Ağustos 2026 tarihinde Ebu ed-
Duhur'a gittiği ileri sürülmüş; farklı uluslararası kaynaklarda ise Türkiye'nin uzun süredir
\
•i - i'
kullanım dışı olan hava üssünün rehabilitasyonuna katkı sağladığı, sahada Türk araç ve
ekipmanlannm bulunduğu iddia edilmiştir.
Saldırmm özellikle pist üzerinde yoğunlaşmış olması ve Türk askerî heyetinin ziyareti ile
saldın arasında çok kısa bir zaman bulunması, saldınnın yalnızca Suriye'nin askerî
kapasitesine değil, Türkiye'nin Suriye'deki askerî varlığına, Suriye ordusunun yeniden
yapılandırılmasındaki rolüne ve hava üslerine ilişkin planlarına yönelik bir mesaj olup
olmadığı sorusunu gündeme getirmektedir.
Nitekim İsrail basmmda da İsrail'in Türkiye'nin Suriye'deki askerî nüfuzunun genişlemesini
ve özellikle yeni Suriye yönetiminin Türkiye'nin desteğiyle hava gücü kapasitesi
oluşturmasım stratejik bir tehdit olarak değerlendirdiğine ilişkin haber ve analizler
yayımlanmaktadır.
Daha önce İsrail'in T4/Tiyas, Palmira ve diğer bazı Suriye askerî tesislerine yönelik saldınları
da Türkiye'nin söz konusu tesislerden yararlanabileceği veya buralarda askerî varlık
oluşturabileceği iddialanyla ilişkilendirilmiştir.
Türkiye ile İsrail arasmda Suriye sahasında istenmeyen askerî karşılaşmalan önlemek
amacıyla Azerbaycan'da teknik görüşmeler gerçekleştirildiği ve bir çatışmasızhk
mekanizması (deconfliction mechanism) oluşturulması üzerinde çalışıldığı da daha önce
Bakanlık tarafından kamuoyuna açıklanmıştır.
Bu nedenle Türk askerî personelinm saldırıdan kısa süre önce bulunduğu ileri sürülen bir
tesisin İsrail tarafından vurulması, söz konusu mekanizmanın işleyip işlemediği ve İsrail'in
Türkiye'nin askerî faaliyetlerinden önceden haberdar olup olmadığı bakımmdan da ciddi
sorular doğurmaktadır.
Bu bağlamda aşağıdaki sorularımın cevaplandırılması önem arz etmektedir.
SORULAR
1. 17 Ağustos 2026 tarihinde veya bu tarihe yakın bir zamanda Türk Silahlı
Kuvvetlerî'ne mensup bir askerî heyet Ebu ed-Duhur Askerî Hava Üssü'nü ziyaret
etmiş midir? Etmişse heyette kaç personel bulunmuş, heyetin görevi ve ziyaretin
amacı ne olmuştur?
ksoko
2. Söz konusu ziyaret hangi makamın talimatı ve onayıyla gerçekleştirilmiştir? Suriye
makamlanyla bu ziyaret konusunda hangi düzeyde koordinasyon sağlanmıştır?
3. Türk heyetinin Ebu ed-Duhur'da pist, apron, hangarlar, mühimmat depolan, radar
tesisleri, hava savunma altyapısı veya diğer askerî tesisler üzerinde inceleme yaptığı
iddiaları doğru mudur?
4. Türkiye, Ebu ed-Duhur Hava Üssü'nün rehabilitasyonu, yeniden inşası veya
operasyonel hâle getirilmesi amacıyla Suriye yönetimine teknik, lojistik, mali veya
askerî destek sağlamakta nudır?
5. Ebu ed-Duhur'da Türk Silahlı Kuvvetleri'ne veya Türkiye'deki kamu
kurumlan/şirketlerine ait araç, iş makinesi, elektronik sistem, haberleşme cihazı,
mühendislik ekipmanı veya başka askerî/teknik malzeme bulunmakta imdir?
6. Üssün pistinin rehabilitasyonuna Türkiye'nin katkıda bulunduğu iddiası doğru mudur?
Doğruysa çalışmalar ne zaman başlamış, ne kadar harcama yapılmış veya yapılması
planlanımştır?
7. Türkiye'nin Ebu ed-Duhur'u Türk Silahlı Kuvvetleri'nin kullanabileceği bir hava üssü
veya müşterek Türk-Suriye askerî tesisi hâline getirmesine ilişkin herhangi bir plan,
mutabakat veya çalışma bulunmakta mıdır?
8. Üste gelecekte Türk savaş uçaklan, nakliye uçakları, helikopterleri, IHA/SİHA
sistemleri veya diğer hava araçlarının konuşlandıniması planlanmış mıdır?
9. Üs üzerinde Türk radarlarmm, elektronik harp sistemlerinin veya hava savunma
sistemlerinin konuşlandırılması konusunda herhangi bir çalışma yapılmış mıdır?
10. Saldın sırasmda veya saldından önceki saatlerde Türk askerî personeli Ebu ed-Duhur
Hava Üssü'nde bulunmakta rmydı? Bulunuyorsa personel saldırıdan ne kadar süre
önce bölgeden aynlrmştır?
11. İsrail, saldmdan önce Türkiye'ye askerî veya diplomatik kanallardan Ebu ed-Duhur'un
hedef alınacağma ilişkin herhangi bir uyan veya bildirimde bulunmuş mudur?
12. ABD veya başka bir müttefik ülke saldmdan önce Türkiye'yi olası bir İsrail
operasyonu konusunda bilgilendirmiş midir?
13. Türk askerî heyetinin üssü ziyaret etmesinden İsrail makamlannm haberdar olduğu
Bakanlığınızca değerlendirilmekte midir?
14. Türk heyetinin ziyaretinden kısa süre sonra üssün özellikle pistinin vurulması
Bakanlığınız tarafından Türkiye'ye yönelik askerî veya siyasi bir mesaj olarak
değerlendirilmekte midir?
15. Saldmnm Türk heyetinin ziyaretiyle bağlantılı olup olmadığı konusunda Bakanlığmız
tarafından askerî istihbarat değerlendirmesi yapılmış mıdır?
16. ABD Suriye Özel Temsilcisi ve Ankara BÜ5nikelçisi Torn Barrack'm saldmları açık
biçimde “teyit edilmiş İsrail hava saldırılan” olarak tanımlamasından sonra ABD
makamlan Türkiye'ye saldırmın failleri, kullanılan hava araçlan, saldmnm güzergâhı
ve hedefleri konusunda herhangi bir bilgi vermiş midir?
17. Türkiye, saldırmm İsrail tarafmdan gerçekleştirildiğini kendi askerî ve istihbarî
imkânlarıyla teyit etmiş midh?
18. İsrail uçaklarmm Ebu ed-Duhur'a yönelik saldında hangi hava sahasını veya hava
koridorunu kullandığı tespit edilmiş midir?
19. İsrail'in Suriye hava sahasında gerçekleştirdiği bu operasyon Türkiye'nin Suriye'deki
askerî ımsurlan açısmdan bir güvenlik tehdidi olarak değerlendirilmiş midir?
20. Saldın sonrasında İsrail makamlarına Türkiye tarafmdan diplomatik veya askerî
kanallardan nota, protesto, uyarı veya izahat talebi iletilmiş midir?
21. İletilmediyse, Türk askerî heyetinin kısa süre önce bulunduğu ve Türkiye'nin
rehabilitasyonuna katkı verdiği iddia edilen bir tesisin vurulması karşısında İsrail'den
açıklama istenmemesinin gerekçesi nedir?
22. Türkiye ile İsrail arasmda Suriye sahasında askerî çatışma veya kazalan önlemek
amacıyla yürütülen çatışmasızlık mekanizması hâlen }mrürlükte midir?
23. Bu mekanizma kapsammda Türkiye, Suriye'de faaliyet gösterdiği veya personel
bulundurduğu askerî tesislerin koordinatlarını İsrail'e bildirmekte midir?
24. Ebu ed-Duhur Hava Üssü'nün koordinatları veya Türk askerî personelinin burada
faaliyet gösterdiği bilgisi İsrail'e önceden iletilmiş midir?
25. Eğer iletilmişse İsrail'in buna rağmen söz konusu tesisi vurması çatışmasızlık
mekanizmasmm ihlali olarak değerlendirilmekte midir?
26. Eğer Ebu ed-Duhur'daki Türk faaliyetleri İsrail'e bildirilmişse, saldın sırasında Türk
askerlerinin zarar görmeyeceğinin nasıl garanti edildiği düşünülmektedir?
27. İsrail'in son iki yıl içerisinde Türkiye'nin kullanmayı, rehabilite etmeyi veya Suriye
ordusu adma yeniden işler hâle getirmeyi planladığı T4/Tiyas, Palmira, Ebu ed-Duhur
veya başka Suriye askerî tesislerini hedef aldığı Bakanlığınızca tespit edilmiş midir?
28. T4/Tiyas Hava Üssü'nün Türkiye tarafmdan kullanılacağı yönündeki haberlerin
ardından İsrail'in söz konusu bölgeyi vurması ile Ebu ed-Duhur saldınsı arasmda
Bakanlığınızca stratejik bir benzerlik görülmekte midir?
29. İsrail'in Suriye'deki saldınlarınm Türkiye'nin Suriye ordusunun yeniden
yapılandınimasına yönelik çalışmalarını engelleme amacı taşıdığı değerlendirilmekte
midir?
30. İsrail makamları Türkiye'ye doğrudan veya ABD gibi üçüncü ülkeler üzerinden
Suriye'de Türk hava üsleri, savaş uçaklan, hava savunma sistemleri veya radar
sistemleri görmek istemediği yönünde herhangi bir mesaj iletmiş midir?
31. Türkiye'nin Suriye ordusunun yeniden yapılandırılması kapsammda bugüne kadar kaç
Suriyeli asker Türkiye'de veya Suriye'de eğitilmiştir? Eğitim verilen birlik ve branşlar
nelerdir?
32. Türkiye ile Suriye yönetimi arasında Suriye Silahlı Kuvvetlerinin eğitimi, yeniden
yapılandıniması, silahlandıniması ve askerî altyapısının rehabilitasyonuna ilişkin
imzalanmış anlaşma, protokol veya mutabakat bulunmakta mıdır?
33. Varsa bu anlaşmalar TBMM'nin bilgisine sunulmuş mudur? Türkiye açısından mali
yükümlülükleri nelerdir?
34. Türkiye'nin Suriye'deki askerî varlığının gelecekteki hukuki statüsünü düzenleyen yeni
bir savunma ve güvenlik işbirliği anlaşması hazırlanmakta mıdır?
35. Türkiye'nin Suriye'de kalıcı veya uzun süreli olarak kullanmayı planladığı hava üssü,
kara üssü, eğitim merkezi, radar tesisi veya diğer askerî tesislerin sayısı kaçtn?
36. İsrail'in Suriye'deki Türk askerî varlığına veya Türkiye tarafından desteklenen Suriye
askerî tesislerine yönelik yeni saldınlar gerçekleştirmesi ihtimaline karşı angajman
kurallan belirlenmiş midir?
37. İsrail'in Türk askerlerinin bulunduğu bir tesise saldırması hâlinde Türk Silahlı
Kuvvetleri'nin nasıl karşılık vereceğine ilişkin Bakanlığmızm belirlenmiş bir askerî
prosedürü bulunmakta mıdır?
38. Suriye'deki Türk askerî unsurlarının İsrail hava saldınlarma karşı korunması için hava
savunma kapasitesinin artıniması planlanmakta mıdır?
39. İsrail ile Türkiye arasında Suriye sahasmda doğrudan askerî karşılaşma irskinin arttığı
Bakanlığınızca değerlendirilmekte midir? Bu riskin azaltilması için hangi tedbirler
alınmıştır?
40. ABD'nin saldınyı “gereksiz bir tırmanış” olarak nitelendirmesi sonrasında Türkiye,
ABD'den İsrail'in Suriye'deki salduilarmm durdurulması veya sınırlandıniması
yönünde herhangi bir girişimde bulunmasını talep etmiş midir?
tlill
41. Tom Barrack'm Şara yönetiminin İsrail'e karşı saldırgan bir tutum içinde olmadığı ve
vekil güç kullanmadığı yönündeki açıklaması Bakanhğmızm güvenlik
değerlendirmeleriyle örtüşmekte midir?
42. Şara yönetiminin İsrail'e karşı yakın veya orta vadede askerî tehdit oluşturmadığı
değerlendiriliyorsa, İsrail'in Suriye'nin hava üslerini ve askerî kapasitesini sistematik
biçimde hedef almasmm gerçek güvenlik gerekçesinin ne olduğu Bakanlığınızca
değerlendirilmektedir?
43. Israil'm bu saldınlarımn Suriye'nin savunma kapasitesinin yeniden oluşturulmasım
engellemek ve Türkiye'nin Suriye'deki stratejik nüfuzunu sınırlamak amacı taşıdığı
değerlendirilmekte midir?
44. Türk askerî heyetinin ziyaret ettiği iddia edilen bir hava üssünün saatler sonra İsrail
tarafmdan vurulması karşısmda Bakanlığınız, Türkiye'nin Suriye'deki askerî
personelinin güvenliğinin, Türkiye'nin egemen kararlannm ve 44. Türk Silahlı
Kuvvetleri'nin caydırıcılığımn korunması bakımmdan hangi somut askerî ve
diplomatik tedbirleri almıştır?
Belge parmak izi ve kaynak
96545ec6c3f51a4c6976f6b96761f03d14ee73b4b7bb98fa03cf949847a285f5
2026-10-09T20:32:11 UTC
