Toplumsal cinsiyet eşitliğinin sağlanması ve kadına karşı şiddet vakalarının önlenmesi için Çankırı ilinde yapılan çalışmalara ilişkin

TBMM HALKURIN EŞİTLİK VE DEMOKRASİ PARTİSİ GRUP BAŞKANLIĞI 1 9 502 Tarih ....}Â!İL.2Û^ TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞINA Aşağıdaki sorulanmın, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş tarafından Anayasanın 98 ve îç Tüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandınlmasını arz ederim. Ze^j^C ODUNCU KUTEVI Batman Milletvekili 2014’ten 2024’e kadar Türkiye’de kadın cinayetleri ve kadına yönelik şiddet vakalarında endişe verici bir artış gözlemlenmiştir. Kadın Cinayetlerini Durduracağı Platformu’nun verilerine göre; 2023 yılında erkekler tarafından 315 kadın cinayeti işlenmiş, 248 kadın şüpheli şekilde ölü bulunmuştur. Bu sayı, son on yıl içerisinde kadına yönelik şiddet ve cinayet vakalanmn azalmadığını, aksine ciddi bir şekilde arttığım gözler önüne sermektedir. Özellikle İstanbul Sözleşmesi’nden çekinilmesi ve 6284 sayılı Kanun’un uygulanmaması, kadınlar için koruma önlemlerinin yetersizliği ve devletin bu konuda sorumluluğunu yerine getirememesi, kadınlar açısından daha tehlikeli bir ortam yaratmıştır. Şiddet mağduru olan kadınların önemli bir bölümü, katledilmeden önce ilgili kurumlara başvurarak yardım talep etmiş, ancak yeterli koruma önlemleri sağlanmamıştır. Öyle ki hayatını kaybeden kadınlann büyük bir bölümünün daha önce koruma talep etmiş olmasına rağmen, bu taleplerin çoğu sonuçsuz kalan kadınlar olduğu gözlemlenmiştir. Yapılan çalışmalar, kadına yönelik şiddet vakalannda koruma tedbirlerine uyulmaması nedeniyle tekrarlayan ihlallerin yaşandığını göstermektedir. Aynca, “iyi hal indirimi” gibi ceza “S»' ^5û2_ indirimleri ve yine birçok davanın cezasızlıkla sonuçlanması, adaletin tecelli etmesi önünde bir engel teşkil etmekte ve şiddet faillerini cesaretlendirmektedir. Şiddet mağduru kadınlar, yeterli sayıda sığınma evine erişim sağlayamamakta ve psikolojik destek ağlarına ulaşmakta zorluklar yaşamaktadır. Bu durum, devletin ve ilgili bakanlığın erkek şiddetini önlemek için alması gereken somut önlemlerin eksikliğini ortaya koymaktadır. Toplumsal cinsiyet eşitsizliği, işyerlerinde mobbing, düşük ücret politikalan, kayıt dışı istihdam ve aynmcılık, kadınlann ekonomik olarak güçlenmesinin önünde büyük engeller oluşturmakta ve Bakanlığın bu sorunlara yönelik yetersiz müdahaleleri kadınlan ekonomik hayatın da dışına itmektedir. Kadınlar karşı karşıya kaldığı bir diğer aynmcılık ise medyada eril söylemin kullamimasıdır. Bu durum, medyanın kadınlan nasıl temsil ettiğinden, kadınlan ele alış biçimlerine kadar geniş bir yelpazede kendini göstermektedir. Geleneksel cinsiyet rolleri ve toplumsal beklentiler üzerinden inşa edilen eril dil, kadınlann medya içeriklerinde genellikle ikinci planda kalmasına, sadece fiziksel özelliklerine odaklanılmasına ve belirli kalıplara sıkıştınimasınayol açmaktadır. Bu nedenle, medyada cinsiyetçi dilin ve söylemlerin ortadan kaldıniması, kadınlann daha eşit ve adil bir şekilde temsil edilmesi açısından kritik öneme sahiptir. Öte yandan kadınlann siyasette ve karar alma mekanizmalanndaki temsili, yalnızca toplumsal cinsiyet eşitliğinin sağlanmasında bir eksiklik değil, aynı zamanda toplumun genel kalkınmasına ve ilerlemesine de engel teşkil etmektedir. Kadınlann siyaset ve karar alma süreçlerinde etkin bir şekilde yer alamaması, kadınlann bakış açılannın ve ihtiyaçlannın politik kararlara yansıtılamamasmı da beraberinde getirmektedir. Kadınlann karşı karşıya kaldığı bu temel sorunlann belirlenmesi ve çözüm yollanmn ortaya konulması hayati bir öneme sahiptir. Kadına yönelik şiddet, toplumsal cinsiyet aynmcılığı, karar mekanizmalannda yetersiz temsil ve iş hayatındaki eşitsizlikler gibi kritik konulann çözümü, yalmzca kadınlann değil, tüm toplumun geleceğini şekillendirecek adımlardır. Bu nedenle, bu konulann görmezden gelinmesi veya geçiştirilmesi kabul edilemez. Kadınlann toplumsal hayatta karşılaştıklan bu sorun alanlan üzerine hazırlayacağımız kapsamlı rapor, toplumda var olan eşitsizlikleri gözler önüne sererken, çözüm için kararlı bir iradeyi de gerekli kılmaktadır. Aşağıda yer alan sorular, sadece durum tespiti yapmakla kalmayacak, aynı zamanda sorumlulann hesap verebilirliğini artıracak önemli bir adımı temsil etmektedir. Bu sorulann her birinin titizlikle ve samimiyetle yanıtlanması, kadınlann hak mücadelesine destek olacak, toplumsal dönüşümün önünü açacaktır. Bu bağlamda; 1- Çankın’da 2014-2024 yıllan arasında kaç kadın, şiddet sonucu yaşamım yitirmiştir? Aym dönem aralığında Çarıkın’da kaç şüpheli kadın ölümü yaşanmıştır?  5502 2- Çankın’da kadın cinayetlerinin ve kadına yönelik şiddetin önlenmesi için bakanlığınızın hayata geçirdiği somut çalışmalar nelerdir? 3- Çankırı’da 2014-2024 yıllan arasında kadına yönelik şiddet olaylannda uygulanan koruma kararlannm ihlal edilme oranı nedir? 4- Çankın’da 2014-2024 yıllan arasında kadın cinayetlerinde öldürülen kadınlann kaçı daha önce şiddet gördüğü için bakanlığınıza başvuru yapmıştır? Bakanlık, bu başvurularla ilgili hangi tedbirleri almıştır? 5- Çankın’da şiddet gören kadınlar için bakanlığınız bünyesinde oluşturulan sığınma evi sayısı ve bunlann kapasitesi nedir? Sığınma evlerinin kapasiteleri yeterli midir, yeterli değilse bakanlığınız bu konuda ne tür önlemler almayı planlamıştır? 6- Çankın’da, bakanhğımz tarafından kadınlara yönelik şiddetle ilgili yürütülen farkmdalık kampanyalan nelerdir? Bu kampanyalar için son 10 yılda ne kadar bütçe aynimıştır, bunlann etkinliği nasıl ölçülmektedir? 7- Çankın’da bakanlığınızın, şiddet mağduru kadınlar için erişilebilir ve yaygın bir psikolojik destek ağı var mıdır? Yoksa kurulması için bakanlığınızın hangi çalışmalan bulunmaktadır? 8- 2014-2024 yıllan arasında Çankın’da kadınlann işyerlerinde uğradıklan mobbing bildirimi kaçtır? Bakanlığınız, kadınlann iş yerlerinde uğradıklan mobbingin önlenmesi adına kentte hangi önlemleri almıştır? 9- Çankın’da 2014-2024 döneminde kadınlann emek sömürüsüne uğramalannm önlenmesi amacıyla asgari ücret, iş güvenliği ve kayıt dışı istihdam konulannda hangi somut iyileştirmeler yapılmıştır? 10-Çankın’da kadın istihdamını artırmak için bakanlığınızın 2014-2024 yıllan arasında yaptığı projeler nelerdir? Bu projelere ne kadar bütçe aynimıştır? Bu projelerin etkinliği nasıl ölçülmektedir? Bu projeler, kadınlann karşılaştığı hangi yapısal sorunlan çözmüştür? 11-Kadmlann siyasi temsilinin artıniması konusunda, 2014-2024 yıllan arasında bakanlığınız tarafından Çankın’da yürütülen çalışmalar ve projeler nelerdir? Bu konuda ne kadar bütçe harcanmıştır? 12- Çalışan kadınlann bakım yükümlülükleri nedeniyle işgücü piyasasından dışlanmasım engellemek adına, esnek çalışma modelleri ve kreş imkanlan sağlama konusunda bakanlıkça, Çankın’da hangi çalışmalar yapılmıştır? ■*' 13-Çankın’da toplumsal cinsiyet eşitliğinin sağlanması için bakanlığınızın 2014-2024 döneminde yaptığı çalışmalar nelerdir? Bu çalışmalar için ne kadar bütçe harcanmıştır? 14-Çankın özelinde, kadınlara yönelik fiziksel, psikolojik ve ekonomik şiddetin engellenmesi amacıyla bakanlığınızın belirlediği hedefler nelerdir? 2014-2024 döneminde bu hedefler, ne ölçüde gerçekleşmiştir? 15-Kadın cinayetlerinde sıklıkla dile getirilen “iyi hal indirimi” ve benzeri ceza indirimlerine karşı bakanlığınızın görüşü nedir? Bu durumun toplumda yarattığı cezasızlık algısına karşı bakanlığınızın. Çarıkın özelinde bir çalışması var mıdır? 16-Bakanlığınız, 2014-2024 yıllan arasında Çankın’da kadına yönelik işlenen suçlarla ilgili kaç davaya müdahil olmuştur? 17-Çankın’da 2014-2024 yıllan arasında kadmlann uğradığı taciz, tecavüz gibi vakalara karşı bakanlığınız ne tür somut önlemler almıştır? 18-Çarıkın’da kadmlann ekonomik olarak güçlendirilmesi amacıyla, girişimcilik ve mesleki eğitim projelerine ne kadar bütçe aynimışür ve bu projelerin etkinliği nasıl ölçülmektedir? 19-Kadına yönelik dijital şiddet ve siber zorbalık vakalannın önlenmesi adına bakanlığınız Çankın’daki çalışmalan nelerdir? 20-Kadınlara yönelik aynmcılığı ve şiddeti pekiştiren cinsiyetçi söylemlerle mücadele konusunda bakanlığınız Çankın’da medya ve eğitim kurumlanna yönelik yürüttüğü çalışmalar nelerdir?